Kurban Bayram─▒n─▒z M├╝barek Olsun [2007] - SPAKSUÔäó Blog [fdx-switch-link]

Kurban Bayram─▒n─▒z M├╝barek Olsun [2007]

Kurban Bayram─▒n─▒z─▒ en i├žten dileklerimle kutlar ,
b├╝y├╝klerimin elinden , k├╝├ž├╝klerimin g├Âz├╝nden ├Âperim.
Kurban bayram─▒ hakk─▒nda geni┼č bilgi i├žin yaz─▒n─▒n devam─▒n─▒ okuyunuz.


Kurban, kurban bayram─▒ g├╝nlerinde ibadet niyetiyle belli hayvanlardan birini keserek yap─▒lan bir ibadettir. Kurban, Allah Teal├ó’n─▒n ihsan buyurdu─ču varl─▒─ča bir te┼čekk├╝rd├╝r.

Kurban ibadeti ─░sl├ómiyetten ├Ânce de vard─▒

Cenab-─▒ Hakk’─▒n dostu olma ┼čerefiyle ┼čereflenmi┼č bir peygamber olan ─░brahim (a.s.) bir adakta bulunmu┼č, bir o─člu oldu─ču takdirde onu Allah’a kurban edece─čini adam─▒┼čt─▒. Aradan ge├žen zaman i├žerisinde o─čullar─▒ olmu┼č ama o, ada─č─▒n─▒ nas─▒lsa unutmu┼čtu. R├╝yada o─člunu kurban ediyor g├Ârm├╝┼č ve irkilmi┼čti. Hz. ─░brahim bu r├╝yay─▒ ├╝├ž ayr─▒ gece g├Ârm├╝┼čt├╝r. Peygamberlerin r├╝yas─▒ vahiy oldu─ču gibi onlar taraf─▒ndan yap─▒lan tabirleri de vahiydir. ─░brahim a.s. da r├╝yas─▒n─▒, o─člunu kurban etmesi gerekti─či ┼čeklinde tabir etmi┼č ve b├Âylece bu tabir de vahiy olmu┼čtur. Art─▒k Hz. ─░brahim’in bu vahyi yerine getirmesi gerekiyordu.Elbette bu ├žok zordu ama Allah’tan ald─▒─č─▒ vahye uymamas─▒ daha zordu. ─░brahim a.s b├╝y├╝k bir imtihan kar┼č─▒s─▒nda oldu─čunu anlad─▒. Hi├ž teredd├╝t etmeden Allah’a teslim oldu ve durumu o─člu ─░smail aleyhi’s-sel├óm’a a├žmaya karar verdi.┼×imdi konu ile ilgili olarak Kur’an-─▒ Kerim’in a├ž─▒klamalar─▒n─▒ dinleyelim: Allah Teala buyuruyor:─░brahim ‘Ey Rabbim, bana iyilerden (bir o─čul) ihsan et’ dedi. Biz de kendisine yumu┼čak huylu bir o─čul m├╝jdeledik. O─člu yan─▒nda ko┼čacak ├ža─ča gelince, ‘Ey o─člum, ben seni r├╝yamda bo─čazlad─▒─č─▒m─▒ g├┤r├╝yorum, bir d├╝┼č├╝n, ne dersin ?’ dedi. (─░smail) Babac─▒─č─▒m, sana ne emrolunuyorsa yap. ─░n┼čaallah beni sabredenlerden bulacaks─▒n.’ dedi. Her ikisi de Allah’a teslim oldular (Allah’─▒n emrine boyun e─čdiler). ─░brahim, o─člunu ┼čaka─č─▒ ├╝zerine yat─▒rd─▒. Biz de ona ┼č├Âyle seslendik: ‘Ey ─░brahim, r├╝yana ger├žekten sadakat g├Âsterdin, ┼č├╝phesiz ki bu apa├ž─▒k bir imtihand─▒.’ Dedik ve ona (─░smail’e kar┼č─▒l─▒k ) b├╝y├╝k bir kurbanl─▒k fidye verdik. Kendisine sonradan gelenler i├žin de iyi bir nam b─▒rakt─▒k. Selam olsun ─░brahim’e. ─░┼čte biz iyilik yapanlar─▒ b├Âyle ├Âd├╝llendiririz. ├ç├╝nk├╝ 0, bizim m├╝min kullar─▒m─▒zdand─▒r.” (1)
G├Âr├╝l├╝yor ki, Kur’an da Hz. ─░brahim’in g├Ârd├╝─č├╝ r├╝yan─▒n vahiy oldu─čunu teyit etmi┼čtir. ├ç├╝nk├╝ Cen├ób-─▒ Hak kendisine seslenirken: “Ey ─░brahim, g├Ârd├╝─č├╝n r├╝yaya ger├žekten sadakat g├Âsterdin
.” buyurmu┼čtur.
─░brahim a.s, Allah’─▒n emrine boyun e─čerek o─člunu kurban etmek ├╝zere ┼čaka─č─▒ ├╝zerine yat─▒r─▒nca Cenab-─▒ Hak, ─░smail’in yerine bir koyun kurban etmesini emretmi┼čtir. Bu, Allah’─▒n insanl─▒─ča b├╝y├╝k bir l├╝tfudur. Allah, insanlar─▒ Hz. ─░brahim’in arac─▒l─▒─č─▒ ile insan─▒ kurban etmekten korumu┼č olmasayd─▒ muhtemelen insanlar, insan kurban etme, gibi korkun├ž bir gelene─če sahip olabilirdi ve insanlar─▒ bu korkun├ž gelenekten kimse de kurtaramazd─▒.

─░brahim a.s o─člu yerine Cen├ób-─▒ Hakk’─▒n kendisine g├Ânderdi─či ko├žu kurban etmi┼čtir. B├Âylece kurban Hz. ─░brahim’den s├╝nnet olarak bize intikal etmi┼čtir.

Kurban, insan─▒n Allah’a yakla┼čmas─▒na ve O’nun r─▒zas─▒n─▒ kazanmas─▒na vesile olan bir ibadettir. “Kurban”kelimesinde bu mana vard─▒r. ─░nsan kurban kesmekle ─░brahim (a.s.) gibi Allah’a ve O’nun emirlerine ba─čl─▒l─▒─č─▒n─▒, gerekirse O’nun r─▒zas─▒n─▒ kazanmak i├žin her fedak├órl─▒─ča katlanaca─č─▒n─▒ g├Âstermi┼č olur.

Allah’─▒n ho┼čnutlu─čunu kazanmak i├žin yap─▒lan her ┼čeyde esas olan iyi niyettir. Kurbanda da b├Âyledir, iyi niyet ve ihlas esast─▒r. Bak─▒n─▒z, bu konuda Kur’an-─▒ Kerim’de ┼č├Âyle buyuruluyor:
Onlar─▒n (kurbanlar─▒n ) ne etleri ne de kanlar─▒ Allah’a ula┼č─▒r. Fakat O’na sadece sizin takvan─▒z ula┼č─▒r.” (2) Esasen Allah Te├óla ancak takva sahiplerinin yapm─▒┼č olduklar─▒ ibadetleri kabul eder. Maide suresindeki ┼ču ayet-i kerimeler bu konuyu bir ├Ârnek vererek a├ž─▒kl─▒yor. Allah Teal├ó buyuruyor.

(Ey Muhammed) Onlara Adem’in iki o─člu ile ilgili haberi hakk─▒yle oku. Hani her ikisi birer kurban sunmu┼člard─▒, birinden kabul edilmi┼č, di─čerinden kabul edilmemi┼čti (Kurban─▒ kabul edilmeyen ├Âtekine).
-Seni ├Âld├╝rece─čim, demi┼čti. Di─čeri ise :
– Allah, yaln─▒z kendisinden korkanlardan kabul eder, dedi ve devam etti : “Allah’a yemin ederim ki sen beni ├Âld├╝rmek i├žin bana el uzatsan da ben seni ├Âld├╝rmek i├žin sana el uzatacak de─čilim. Ben, alemlerin Rabbi olan Allah’tan korkar─▒m
.” dedi. (3)

G├Âr├╝l├╝yor ki, kurban kesenlerden biri iyi niyeti ve Allah’tan korkmas─▒ sebebiyle sundu─ču kurban kabul g├Ârm├╝┼č, di─čeri ise k├Ât├╝ niyeti sebebiyle kurban─▒ kabul edilmemi┼čtir.

Sevgili Peygamberimiz de bu konuda ┼č├Âyle buyurmu┼čtur :
Amellerin k─▒ymeti ancak niyetlere g├Âredir. Herkesin niyet etti─či ne ise eline ge├žecek olan ancak odur.”(4)

Kurban, ─░sl├óm’daki sosyal yard─▒mla┼čma ve dayan─▒┼čman─▒n bir ba┼čka ├Ârne─čidir. Her g├╝n d├╝nyada say─▒s─▒z hayvan kesilir ve bundan ├žo─čunlukla varl─▒kl─▒ kimseler yararlan─▒r. Halbuki kurban bayram─▒nda kesilen kurbanlardan daha ├žok yoksullar ve hay─▒r kurumlar─▒ istifade eder.

Kurban Bir ─░badet midir Yoksa Gelenek midir?

Kurban bir gelenek de─čil, kitap ve s├╝nnetle me┼čr├╗iyeti sabit olan bir ibadettir. Kurban da zekat gibi Hicretin ikinci y─▒l─▒nda me┼čru k─▒l─▒nm─▒┼čt─▒r. Kur’an-─▒ Kerim’de ┼č├Âyle buyuruluyor:
“Kurbanl─▒k deve ve s─▒─č─▒rlar, Allah’─▒n size olan ni┼čanelerinden k─▒ld─▒k. Sizin i├žin onlarda hay─▒r vard─▒r. O halde onlar─▒ ├Ân ayaklar─▒ndan biri ba─čl─▒ oldu─ču halde keserken ├╝zerlerine Allah’─▒n ad─▒n─▒ an─▒n. Yanlar─▒ yere yasland─▒─č─▒ vakit onlar─▒n etlerinden yiyin, kanaat edip istemeyene de, isteyene de yedirin. B├Âylece onlar─▒ sizin emrinize verdik ki, ┼č├╝kredesiniz.”(5)

Peygamberimiz de bir hadis-i ┼čeriflerinde ┼č├Âyle buyurmu┼člard─▒r:
“Ademo─člu kurban bayram─▒ g├╝n├╝, Allah kat─▒nda kurban kesmekten daha sevimli bir i┼č yapmam─▒┼čt─▒r. ┼×├╝phesiz ki o kesilen kurban k─▒yamet g├╝n├╝ boynuzlar─▒ ve k─▒llar─▒ ile gelir. Hi├ž ┼č├╝phe yok ki, kurban─▒n kan─▒ yere d├╝┼čmeden ├Ânce Allah kat─▒nda kabul g├Âr├╝r. ├ľyle ise g├Ân├╝llerinizi kurban ile ho┼č edin.”(6)

Peygamberimiz kurban─▒ tavsiye ederlerken kendileri bizzat kurban keserek de ├Ârnek olmu┼člard─▒r. M├╝slim’in rivayetine g├Âre Enes (r.a.) ┼č├Âyle demi┼čtir :
Allah’─▒n Res├╗l├╝, beyaz renkli iki ko├ž kurban ederdi.” (7)

Kurban─▒n H├╝km├╝

─░sl├óm alim ve m├╝├žtehitleri kurban─▒n h├╝km├╝ hakk─▒nda farkl─▒ i├žtihatlarda bulunmu┼člard─▒r.

─░mam Azam Eb├╗ Hanife’ye g├Âre kurban vaciptir. Delili de:”Rabbin i├žin namaz k─▒l ve kurban kes”(8) ├óyet-i kerimesinin del├óletiyle peygamberimizin :
“Kimin hali vakti yerinde olur da kurban kesmezse namazgah─▒m─▒za yakla┼čmas─▒n.”(9) Hadisindeki vaid (korkutma) d─▒r. B├Âyle bir korkutma ancak vacip olan bir ibadetin terki i├žin yap─▒l─▒r. Yani ─░mam Azam demek istiyor ki, kurban vacip olmasayd─▒ peygamberimiz onu terkedene b├Âyle bir tehditte bulunmazd─▒.

┼×├ófi├«, M├óliki ve Hanbel├«ler ile Hanef├«lerden ─░mam Eb├╗ Yusuf’a g├Âre ise kurban vacip de─čil, s├╝nnet-i m├╝ekkededir.(10)
Kurban─▒n s├╝nnet oldu─čunu s├Âyleyenlerin dayand─▒klar─▒ delillerin bir k─▒sm─▒ a┼ča─č─▒daki hadis-i ┼čeriflerdir:
├ťmm├╝ Seleme (r.a.)’ den rivayete g├Âre Peygamberimiz ┼č├Âyle buyurmu┼čtur:
“Bilinen on g├╝n girdi─či vakit elinde kurban─▒ olup kurban kesmek isteyen kimse (bedeninden) asla bir k─▒l almas─▒n, tek bir t─▒rnak kesmesin.”(11)
Bu hadis-i ┼čerifte Peygamberimiz kurban─▒ ki┼činin iste─čine b─▒rakm─▒┼čt─▒r. Bu ise onun vacip olmad─▒─č─▒n─▒ g├Âsterir.
Bir ba┼čka hadis-i ┼čerif ise me├ólen ┼č├Âyledir:
“├ť├ž ┼čey vard─▒r, bunlar bana farz, size nafiledir. Onlar da vitir, kurban ve ku┼čluk namaz─▒d─▒r.”(12)

Kurban─▒n h├╝km├╝ (yani vacip mi s├╝nnet mi oldu─ču) hakk─▒ndaki bu farkl─▒ g├Âr├╝┼č ve i├žtihatlar sebebiyle; bir kimsenin zek├ót, hac, sadaka-i f─▒t─▒r, ve kurban borcu oldu─ču halde vefat edip bu bor├žlar─▒n─▒n ├Âdenmesi i├žin mal─▒n─▒n ├╝├žte birini vasiyet etse (ki ancak mal─▒n─▒n ├╝├žte birini vasiyet etmeye mezundur) mal─▒n─▒n ├╝├žte biri yeterse bor├žlar─▒n─▒n tamam─▒ ├Âdenir. Mal─▒n─▒n ├╝├žte biri bor├žlar─▒n─▒ ├Âdemeye yetmedi─či takdirde ├Ânce zek├ót borcu ├Âdenir. ├ç├╝nk├╝ bor├žlar─▒n i├žerisinden ├Ânemli olan─▒ zek├ótt─▒r. Bu borcu ├Âdendikten sonra mal─▒ artarsa hacc─▒ yapt─▒r─▒l─▒r. Bundan sonra sadaka-i f─▒t─▒r borcu ├Âdenir. Daha sonra da mal─▒ kal─▒rsa kurban borcu ├Âdenir.

Kurban Kimlere Bor├žtur?

Kurban, mukim olan ve sadaka-i f─▒t─▒r nisab─▒na malik olan her kad─▒n ve erkek m├╝sl├╝mana vaciptir.
Bu tariften ┼ču anla┼č─▒l─▒yor: M├╝sl├╝man olmayan, seferde bulunan m├╝sl├╝mana ve fakir olana kurban vacip de─čildir.

Hz. Eb├╗ Bekir ile Hz. ├ľmer seferde bulunduklar─▒nda kurban kesmemi┼člerdir. ┼×ayet seferde olan kimse kurban kesmek isterse, kurban kendisine vacip oldu─ču i├žin de─čil, nafile olarak kesebilir, kesmedi─či takdirde sorumlu olmaz.

─░mam Azam Eb├╗ Hanife ile Eb├╗ Yusuf’a g├Âre kurban─▒n vacip olmas─▒nda ak─▒l ve erginlik ├ža─č─▒na gelmi┼č olma ┼čart de─čildir. Yani zengin olan ├žocu─čun ve delinin mallar─▒ndan babalar─▒ veya vasileri kurban keserler. Bu kurbanlardan sadece kendileri yiyebilir, ba┼čkalar─▒ yiyemez.

─░mam Muhammed ile ─░mam Z├╝fer’e g├Âre kurban─▒n vacip olmas─▒ i├žin ak─▒1 ve erginlik ├ža─č─▒na gelmi┼č olma ┼čartt─▒r. Bu itibarla zengin olan ├žocuklarla deli olanlar─▒n mallar─▒ndan kurban kesilmez. (13) Fetv├ó da bu g├Âr├╝┼če g├Âredir, yani zengin de olsalar ├žocuklarla delilerin kurban kesmesi gerekmez. (14)

Zenginli─čin ├ľl├ž├╝s├╝

Herhangi mali bir ibadetin bor├ž olmas─▒ i├žin ├Ân g├Âr├╝len zenginlik ├Âl├ž├╝s├╝ ‘Nisap’ kelimesi ile ifade edilmektedir.
Kurban nisab─▒, ki┼činin temel ihtiya├žlar─▒ olan oturacak evi, evinin yeter derecede e┼čyas─▒, binek i├žin olan hayvan─▒, ├╝├ž kat elbisesi, kendisinin ve bakmakla y├╝k├╝ml├╝ oldu─ču kimselerin bir y─▒ll─▒k nafakalar─▒ndan ve borcundan fazla 80, 18 gr. alt─▒n veya bunun k─▒ymeti para ve e┼čyaya malik olan kimse kurban kesecek kadar zengin demektir. Bu kimseye y─▒lda bir defa kurban g├╝nlerinde kurban kesmek vacip olur.
Bu ├Âl├ž├╝ ayn─▒ zamanda zekat i├žin de ge├žerlidir. Ancak zekat nisab─▒nda mal─▒n─▒n art─▒c─▒ olmas─▒ ve ├╝zerinden bir y─▒l ge├žmi┼č bulunmas─▒ ┼čartt─▒r.
Kurban nisab─▒nda bunlar aranmaz. Kurban kesme g├╝nlerinde zengin olan kimseye kurban kesmek vacip olur.

Hangi Hayvanlar Kurban Edilir?

Kurban edilecek hayvanlar; koyun, ke├ži, deve, s─▒─č─▒r ve mandad─▒r.

Bu hayvanlardan devenin 5, s─▒─č─▒r ile mandan─▒n 2 ve koyun ile ke├žinin 1 ya┼č─▒n─▒ doldurmu┼č olmalar─▒ gerekir. Ancak koyunlar alt─▒ ay─▒ tamamlad─▒klar─▒ halde bir ya┼č─▒n─▒ doldurmu┼č gibi g├Âsteri┼čli olurlarsa bunlar da kurban edilebilir.

Bir koyun veya ke├žiyi ancak bir ki┼či kurban edebilir. Fakat s─▒─č─▒r, manda ve deve yedi ki┼čiye kadar ortakla┼ča kurban edilebilir. Ortaklar─▒n tek veya ├žift olmalar─▒nda bir sak─▒nca yoktur.

Ortaklar─▒n hepsi ibadet niyetiyle kat─▒lmak durumundad─▒r. Mesel├ó ortaklardan biri vacip olan kurban─▒, di─čeri adak kurban─▒, bir di─čeri de nafile kurban─▒ niyet edebilir. ├ç├╝nk├╝ hepsinin niyeti ibadettir. Fakat ortaklardan biri her hangi bir ibadet de─čil de et kasdiyle kat─▒lm─▒┼č olsa bu sahih olmaz, di─čerleri de niyet etmi┼č olduklar─▒ kurban─▒ kesmi┼č, say─▒lmazlar.

Hangi Ay─▒plar Hayvan─▒n Kurban Olmas─▒na Mani Olur?

Bilindi─či ├╝zere kurban bir ibadettir. Bunun i├žin kurbanl─▒k hayvanlar─▒n kusursuz olmalar─▒ esast─▒r. Her kusur olmasa da baz─▒ kusurlar kurbana manidir. Bu kusurlar k─▒saca ┼čunlard─▒r:
-─░ki veya bir g├Âz├╝ k├Âr olan,
-A┼č─▒r─▒ derecede zay─▒f olan,
-Kesim yerine y├╝r├╝yerek gidemeyecek derecede aksak olan,
-Kula─č─▒n─▒n, kuyru─čunun veya tenas├╝l organ─▒n─▒n ├╝├žte birinden fazlas─▒ gitmi┼č olan,
-Di┼člerinin yar─▒dan fazlas─▒ d├╝┼čm├╝┼č olan,
-Do─ču┼čtan kula─č─▒ ve tenas├╝l organ─▒ olmayan,
-Koyun ve ke├žide bir, s─▒─č─▒rda iki memesi kurumu┼č olan,
-Burnu kesilmi┼č olan,
-Dilinin ├žo─ču kesilmi┼č olan,
-├ľl├╝m derecesinde hasta olan.
B├Âyle kusuru olan hayvanlar─▒ kurban etmek c├óiz de─čildir. Bunun i├žin kurbanl─▒k sat─▒n al─▒n─▒rken kusurlu olup olmad─▒─č─▒na dikkat etmek gerekir.
Kurban, bayram namaz─▒ k─▒l─▒nan yerlerde namazdan sonra olmak ├╝zere bayram─▒n ilk ├╝├ž g├╝n├╝d├╝r. (┼×afi├«lerde d├Ârd├╝nc├╝ g├╝n├╝ de olabilir.)
Arefe g├╝n├╝ veya bayram─▒n ilk ├╝├ž g├╝n├╝nden sonra kurban kesmek, kurban olmaz. Peygamberimiz buyuruyor :
“Bu g├╝n├╝m├╝zde yapaca─č─▒m─▒z ilk ┼čey bayram namaz─▒ k─▒lmakt─▒r. Sonra evlerinize d├Ân├╝p kurban kesmek olacakt─▒r. Her kim b├Âyle yaparsa s├╝nnetimize uygun i┼č yapm─▒┼č olur. Kim ├Ânce kurban keserse o da ancak ailesine bir et sunmu┼č olur, bu kesti─či kurban olmaz.”(15)

Kurban─▒n Bedelini Yoksullara Vermekle Kurban Kesilmi┼č Olur mu?

Baz─▒ kimseler hemen her y─▒1 kurban bayram─▒nda bu soruyu sorarlar: Hayvan─▒ kesmeden canl─▒ olarak veya bedelini yoksullara vermekle kurban kesilmi┼č olur mu? Kurban─▒n r├╝kn├╝, kurban edilmesi c├óiz olan hayvanlardan birini kesmek oldu─čundan, hayvan─▒ kesmeden canl─▒ olarak veya bedelini yoksula vermekle kurban ibadeti yerine getirilmi┼č olmaz, bu ancak sadaka olur.
Yaln─▒z kurban kendisine vacip olan kimse sat─▒n ald─▒─č─▒ kurban─▒ her hangi bir sebeble kurban g├╝nlerinde kesmez veya hi├ž kurban sat─▒n almaz ise kurban g├╝nleri ge├žtikten sonra, bu kimse kurbanl─▒k hayvan─▒n─▒n k─▒ymetini fakirlere sadaka olarak verir. Sat─▒n al─▒p kesmedi─či kurban─▒n─▒ ise canl─▒ olarak fakire verir. Kurban g├╝nleri ge├žtikten sonra daha ├Ânce sat─▒n al─▒nm─▒┼č kurbanl─▒k art─▒k kesilmez.

Kurban─▒ kesebiliyorsa kendisi keser. ├ç├╝nk├╝ bu bir ibadettir. Onu, ki┼činin kendisinin yapmas─▒, ba┼čkas─▒na vek├ólet vermesinden daha faziletli ve sevapt─▒r. Peygamberimiz ved├ó hacc─▒nda y├╝z deve kurban etmi┼č, bunlar─▒n altm─▒┼č ├╝├ž tanesini bizzat kendileri kesmi┼č, kalanlar─▒n─▒ da Hz. Ali’ye vek├ólet vererek kestirmi┼čtir.(16) ┼×ayet kendisi kesemiyorsa o takdirde ehil olan birisine vek├ólet vermek suretiyle kestirir ve kendisi de orada haz─▒r bulunur. Peygamberimiz k─▒z─▒ Hz. F├ót─▒ma’ya :
“Kurban─▒n kesilirken orada haz─▒r bulun. Zira i┼člemi┼č oldu─čun her g├╝nah, kurban─▒n kan─▒ndan ilk damlas─▒ yere d├╝┼čt├╝─č├╝nde, ba─č─▒┼član─▒r” (17) buyurmu┼čtur.

Az ├Ânce de s├Âyledi─čimiz gibi, kesebiliyorsa kendisi, kesemiyorsa ehil olan birisine kestirmelidir. Hayvan kesmede ehil olmayan yani bunu beceremeyen kimseler, hayvana eziyet ederler ki, bu haramd─▒r, g├╝naht─▒r. Bir ibadet yap─▒l─▒rken g├╝nah i┼členmez.
Hemen her y─▒l kurban bayram─▒ g├╝nlerinde televizyon ekranlar─▒na yans─▒yan g├Âr├╝nt├╝ler, seyredenlere b├╝y├╝k rahats─▒zl─▒k vermektedir. Bu g├Âr├╝nt├╝lerin ortadan kalkmas─▒, kurbanlar─▒n ehil olan kimseler taraf─▒ndan kesilmesine ba─čl─▒d─▒r. Ehil kimse bulamayanlar kurbanlar─▒n─▒ mezbahalarda kestirmelidirler.

Yurtd─▒┼č─▒nda bulunanlardan kurbanlar─▒n─▒ memleketlerinde kestirmek isteyenler, bir tan─▒d─▒klar─▒na vek├ólet vermek suretiyle kurbanlar─▒n─▒ kestirebilirler. B├Âyle yapt─▒klar─▒ takdirde hem kurbanlar─▒ kesilmi┼č, hem de daha iyi de─čerlendirilmi┼č olur.

Kurban Nas─▒l Kesilir?

Hayvan incitilmeden kesilecek yere g├Ât├╝r├╝l├╝r. Devenin d─▒┼č─▒ndakiler k─▒bleye kar┼č─▒ sol taraflar─▒ ├╝zerine yava┼č├ža yat─▒r─▒l─▒r. Kolayl─▒k olmas─▒ i├žin ├╝├ž aya─č─▒ da ba─član─▒r. Sonra kesecek olan:
“Allah├╝ ekber, Allah├╝ ekber, l├ó ─░l├óhe illallah├╝ vellah├╝ ekber, Allah├╝ ekber ve Lillahilhamd. Bismill├óhi Allah├╝ ekber” der, ara vermeden b├╝y├╝k ve keskin bir b─▒├žakla keser.
Sadece “Bismill├óhi Allah├╝ ekber” diye kesse de olur.
Usul├╝ne g├Âre bir kesim yapm─▒┼č olmak i├žin, hayvan─▒n yemek ve nefes borular─▒ ile iki ┼čah damar─▒n─▒n kesilmesi gerekir.
Kurban kesildikten sonra sahibi, Allah r─▒zas─▒ i├žin iki rekat namaz k─▒lar, sonra da dua ederek Cen├ób-─▒ Hak’tan dileklerde bulunur.

Kurban Etinin Taksimi

Deve ve s─▒─č─▒r gibi hayvanlar ortakla┼ča kurban edildi─činde etleri ortaklar aras─▒nda tahmini olarak de─čil, tart─▒larak taksim edilir. Ancak bir ailenin fertleri i├žin kurban edilen hayvan─▒n etini taksim etmek gerekmez. Bunun gibi ortakla┼ča kurban kesenler kurban etini tamamen yoksullara veya bir hay─▒r kurumuna verecek olurlarsa yine kurban etini taksim etmeleri gerekmez.
Kurban etinin hepsini yoksullara sadaka olarak da─č─▒tmak veya kendisi ve ├žoluk ├žocu─ču i├žin al─▒koymak caiz ise de, en uygun olan─▒, kurban etini ├╝├že taksim edip, birini kurban kesmeyen yoksullara sadaka olarak da─č─▒tmak, bir b├Âl├╝m├╝n├╝ de akraba, tan─▒d─▒k ve kom┼čulara ikram etmek, birini de kendi ├žoluk ├žocu─ču ile yemektir.

Kurban etinden m├╝sl├╝man olmayan kom┼čulara da vermek caizdir.

┼×ayet kurban kesen kimsenin ├žoluk ├žocu─ču kalabal─▒k ve hali vakti de ├žok iyi de─čilse bu takdirde kurban etini sadaka ve hediye olarak da─č─▒tmay─▒p, tamam─▒n─▒ ├žoluk ├žocu─ču i├žin al─▒koymas─▒ daha uygun olur. ├ç├╝nk├╝ kan ak─▒tmakla kurban vecibesi yerine getirilmi┼čtir.

Bayram

Peygamberimizin Mekke’den Medine’ye hicretlerinin ikinci y─▒l─▒nda me┼čru k─▒l─▒nm─▒┼čt─▒r.

Peygamberimiz Medine’ye hicret buyurduklar─▒nda Medinelilerin e─člendikleri iki g├╝nleri vard─▒. Peygamberimiz: “Bu g├╝nler ne oluyor?” diye sordu─čunda, onlar “Biz cahiliyette bu g├╝nlerde oynay─▒p e─členirdik.” dediler. Bunun ├╝zerine peygamberimiz : “Bunlar─▒n yerine Allah Te├óla size daha hay─▒rl─▒ iki g├╝n verdi: Ramazan bayram─▒, kurban bayram─▒” (18) buyurdu. Ramazan bayram─▒ namaz─▒ gibi kurban bayram─▒ namaz─▒ da vaciptir ve Cuma namaz─▒n─▒n ┼čartlar─▒na tabidir. Yani Cuma namaz─▒n─▒ k─▒lmakla y├╝k├╝ml├╝ olanlar, bayram namaz─▒n─▒ k─▒lmakla da y├╝k├╝ml├╝d├╝rler. Ancak Cuma namaz─▒ farz, bayram namaz─▒ ise vaciptir.

Bayram namaz─▒

G├╝ne┼č do─čduktan ve kerahet vakti ├ž─▒kt─▒ktan sonra, ├Â─čleye kadar k─▒l─▒n─▒r. Herhangi bir sebeple ilk g├╝n├╝ k─▒l─▒namazsa ertesi g├╝n├╝ k─▒l─▒n─▒r. Bayram namaz─▒ Cuma namaz─▒ gibi ancak cemaatle k─▒l─▒n─▒r. ─░ki rekatt─▒r. ┼×├Âyle niyet edilir:
“Niyet ettim Allah r─▒zas─▒ i├žin kurban bayram namaz─▒n─▒ k─▒lmaya, uydum imama.” Bundan sonra tekbir al─▒n─▒r. Birinci rekatta “S├╝phaneke” okunur. Sonra imam a├ž─▒ktan, cemaat taraf─▒ndan da gizlice ├╝├ž defa “Allah├╝ ekber” diye tekbir al─▒n─▒r. ─░lk iki tekbirde eller yukar─▒ kald─▒r─▒l─▒r, sonra yanlara sal─▒verilir. ├ť├ž├╝nc├╝ tekbirin pe┼činden eller yanlara sal─▒verilmeyip ba─član─▒r. ─░mam Fatiha ve sure okur; cemaat dinler. Sonra di─čer namazlarda oldu─ču gibi ruk├╗ ve secde yap─▒l─▒r. ─░kinci rekata kalk─▒ld─▒─č─▒nda imam ├Ânce Fatiha ve s├╗re okur. Sonra birinci rekatta oldu─ču gibi ├╝├ž defa tekbir al─▒n─▒r. Her ├╝├ž tekbirde de eller yukar─▒ kald─▒r─▒l─▒p yanlara sal─▒verilir. D├Ârd├╝nc├╝ tekbir ile ruk├╗a gidilir ve secdeler yap─▒larak oturulur, tehiyy├ót ve salli barik okunur, sonra sel├óm verilir.

Bayram Gecesi ve G├╝nlerinde Yap─▒lmas─▒ M├╝stehap Olan ┼×eyler

a) Bayram gecelerini dua ve ibadetle ihya etmek, kaza namaz─▒ k─▒lmak, Kur’an okumak ve Allah Te├ól├ó’dan af ve ma─čfiret dilemek. ├ç├╝nk├╝ dualar─▒n makbul oldu─ču gecelerden birisi de bayram geceleridir. Nitekim Peygamberimiz ┼č├Âyle buyurmu┼čtur:
“Ramazan ve kurban bayram─▒ gecelerini, sevab─▒n─▒ umarak ibadetle ge├žiren kimsenin kalbi, kalplerin ├Âld├╝─č├╝ g├╝n ├Âlmez.”(l9)
b) Bayram sabah─▒ erken kalkarak y─▒kan─▒p temizlendikten sonra namaza gitmek.
c) G├╝zel koku s├╝r├╝nmek.
d) Temiz ve yeni elbise giyinmek.
e) G├╝c├╝ yetiyorsa namaza y├╝r├╝yerek gitmek.
f) G├╝ler y├╝zl├╝ ve sevin├žli g├Âr├╝nmek.
g) Yoksullara ├žok├ža sadaka vermek.
h) Bayram namaz─▒na giderken yolda tekbir getirmek.
i) Kurban kesecekse kurban etinden yiyinceye kadar oru├ž tutuyormu┼č gibi bir ┼čey yiyip i├žmemek.
j) Kurban etinden iftar etmek. ├ç├╝nk├╝ peygamberimiz b├Âyle yaparlard─▒.
k) ├çoluk ├žocu─čuna bolluk g├Âstermek.
B├╝t├╝n bunlar bayramda yap─▒lmas─▒ m├╝stehap olan i┼člerdir.

Bayram g├╝nleri sevin├ž g├╝nleridir. Bu g├╝nlerde sevin├žli ve g├╝ler y├╝zl├╝ g├Âr├╝nmek tavsiye edilmi┼čtir.

Bu itibarla bayram─▒n toplum hayat─▒m─▒zda ├╝st├╝n yeri ve de─čeri vard─▒r. Bayram g├╝nleri toplum ┼čuuru b├╝t├╝nle┼čir. Toplum fertleri birbirleriyle sevinip kayna┼č─▒r. Hayat─▒n bitmek t├╝kenmek bilmeyen s─▒k─▒nt─▒lar─▒ i├žinde bunalan, bitkin ve yorgun hale gelen insanlar─▒ bayramlar din├žle┼čtirir ve ├žal─▒┼čma azimlerini art─▒r─▒r.

Bu g├╝nlerde akraba ve kom┼čular─▒m─▒zla olan ili┼čkilerimiz kuvvetlenir, birlik ve karde┼čli─čimiz g├╝├žlenir. Bayram sabah─▒ camilerimizi dolduran kalabal─▒klar─▒n hep birlikte ve i├žtenlikle y├╝ce Allah’a y├Ânelmeleri, O’ndan af ve ba─č─▒┼č dilemeleri ayr─▒ bir ├Ânem ta┼č─▒r. ├ç├╝nk├╝ b├Âyle bir ama├žla bir araya gelen, ayn─▒ iman ve heyecan─▒ ta┼č─▒yan topluluklar─▒ y├╝ce Allah’─▒n rahmeti ku┼čat─▒r ve onlar─▒ affeder.

Bu g├╝nlerde annemizin-babam─▒z─▒n ellerini ├Âp├╝p hay─▒r dualar─▒n─▒ almal─▒y─▒z. Dinimizde Allah’a ibadetten sonra anne ve babaya sayg─▒ ve iyilik emredilmi┼č, onlara kar┼č─▒ “├Âf” demek dahi yasaklanm─▒┼čt─▒r. Akraba ve kom┼čularla tebrikle┼čerek, kar┼č─▒l─▒kl─▒ sevgi ve sayg─▒ duygular─▒ aktar─▒lmal─▒, kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z herkesle sel├ómla┼čarak tebrikle┼čmeliyiz. Tan─▒d─▒klar─▒m─▒z─▒ ziyaret ederek hat─▒rlar─▒n─▒ sormal─▒ ve g├Ân├╝llerini almal─▒y─▒z. Hastahanelerde ve evlerde yatan hastalar─▒ g├Ârmeli, ┼čifa dileklerimizi sunmal─▒y─▒z. Yetimlerle ve kimsesiz ├žocuklarla ilgilenip onlar─▒ ok┼čamal─▒ ve onlara anne ve baba gibi davranmal─▒y─▒z. ├çevremizdeki yoksullara ve bak─▒ma muhta├ž ├žocuklara yard─▒m ellerimizi uzatmal─▒, onlar─▒n da bayram sevinci ya┼čamalar─▒n─▒ sa─člamal─▒y─▒z.

Bizden hay─▒r dua bekleyen ├Âl├╝lerimizin mezarlar─▒na giderek onlara dua etmeli, ruhlar─▒ i├žin hay─▒r ve hasenatta bulunmal─▒y─▒z. Tan─▒d─▒klar─▒m─▒zdan darg─▒n olanlar─▒ bar─▒┼čt─▒rmaya ├žal─▒┼čmal─▒ ve aralar─▒n─▒ bulmal─▒y─▒z. Her zaman oldu─ču gibi bayram g├╝nlerinde de ─░sl├óm’─▒n emretti─či ┼čekilde ├ževremizdeki insanlara iyi davranmal─▒, incitici ve zarar verici davran─▒┼člardan sak─▒nmal─▒y─▒z. B├╝t├╝n bunlar, toplumu olu┼čturan fertleri birbirleriyle kayna┼čt─▒rarak milli birli─čin sa─članmas─▒nda ve toplumu rahats─▒z eden ayr─▒l─▒k ve d├╝┼čmanl─▒klar─▒n yok olmas─▒nda etkili olur. Bu duygularla hepinizin kurban bayram─▒n─▒ tebrik ediyor, daha nice bayramlara sa─čl─▒kla, huzurla eri┼čmemizi Cen├ób-─▒ Hak’tan diliyorum. M├╝barek bayram─▒n ├╝lkemize, ─░sl├óm alemine ve b├╝t├╝n insanl─▒─ča iyilik ve hay─▒rlar getirmesini diliyorum. Cen├ób-─▒ Hak yapt─▒─č─▒m─▒z ibadetleri ve kesece─čimiz kurbanlar─▒ r─▒zas─▒na muvaf─▒k eylesin ve bizi kendisine ibadetten ay─▒rmas─▒n. Amin.

1- Saffât, 100-111.
2- Hacc, 37.
3- Maide, 27-28.
4- Buharî, Bedülvahiy, 1.
5- Hacc, 36.
6- Tirmizî, Adâhî, 1; İbn Mâce, Adâhî, 3.
7- Müslim, Adâhî 3, İbn Mâce, Adâhî, 2.
8- Kevser, 2.
9- İbn Mâce, Adâhî, 2.
10- Mebs├╗t, c. 12, s. 8, Neyl├╝levtar, c. 5, s. 126.
11-Müslim, Adâhî, 7.
12- Ahmed b. Hanbel.
13- Bedayiu’s-sanayi, Beyrut, 1974, c. 5, s. 64.
14- Redd├╝lmuhtar, c. 5, s. 309.
15- Buhari, Adâhî, 1.
16- M├╝slim, Hac, 19.
17- Et-Tergib ve’t-Terh├«b, Beyrut, 1968, c. 2, s. 154.
18- Eb├╗ Dav├╗t, Salat, 245.
19- Mecmeu’zev├óid, Beyrut, 1967, c. 2, s. 198.

al─▒nt─▒ yap─▒lan yer:
Islamiyet.gen.tr

4 yorumlar On Kurban Bayram─▒n─▒z M├╝barek Olsun [2007]

Bi Yan─▒t B─▒rak:

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒nlanmayacak.

┬ę 2007-2017 T├╝m haklar─▒ Spaksu Blog'a aittir.

Kullan─▒m ┼×artlar─▒ yerine getirilmeden hi├žbir ┼čekilde kopyala - yap─▒┼čt─▒r yap─▒lamaz, yaz─▒lar ve bilgiler kullan─▒lamaz.