Bitcoin, Blok Zinciri ve Madencilik ├╝zerine k─▒sa bilgiler - SPAKSUÔäó Blog [fdx-switch-link]

Bitcoin, Blok Zinciri ve Madencilik ├╝zerine k─▒sa bilgiler

Bitcoin ve kripto paralar konusunda yaz─▒ yazmaya ge├ž kalsam da yine de benim yorumumla bu konuya farkl─▒ bir bak─▒┼č a├ž─▒s─▒ getirmek istiyorum. Elektronik ortamda kodlanarak olu┼čturulmu┼č ve elektronik ortamda elde edilen, transfer edilen ve ├ž─▒kart─▒lan bir dijital para birimidir, Bitcoin. Herhangi bir merkez, ki┼či, kurum veya kurulu┼č taraf─▒ndan kontrol alt─▒nda de─čildir. Elektronik ortamda oldu─čundan dolay─▒ bilinen para birimlerinin aksine bas─▒l─▒ (banknot) bir para birimi de─čildir. ┼×uan itibari ile geli┼čen bir teknoloji olan kripto paralar g├╝n ge├žtik├že ├že┼čitlerinin artt─▒─č─▒ gibi de─čerleri de art─▒yor. Bu konudaki ana ba┼čl─▒klar─▒ k─▒saca tan─▒yal─▒m.

Kripto Para?

Kripto Para dedi─čimiz ┼čey bildi─čimiz TL, Dolar, Euro gibi bir para sistemidir. Fakat bu sistemi di─čer para birimlerinden ay─▒ran konu belirli kripto prensipleri sayesinde m├╝mk├╝n k─▒l─▒nan bir i┼člem ile dijital bilgi de─či┼čimi sa─člamaktad─▒r. Kripto olmas─▒ndaki ama├ž ise t├╝m parasal i┼člemlerin g├╝ven ortam─▒nda ger├žekle┼čtirilmesi ve yeni paralar─▒n olu┼čturulmas─▒n─▒n kontrol alt─▒nda yap─▒lmas─▒d─▒r. ─░lk kripto param─▒z 2008 y─▒l─▒nda bulunan ve g├╝n├╝m├╝zde olduk├ža pop├╝ler olan Bitcoin’dir. Toplamda ┼ču anda 1300’den fazla kripto para birimi vard─▒r.

Bitcoin?

Satoshi Nakamoto isimli (hen├╝z tam olarak kim oldu─ču bilinmeyen) bir geli┼čtirici taraf─▒ndan 3 Ocak 2008 tarihinde yay─▒na al─▒nan matematiksel kan─▒ta dayal─▒ bir “elektronik” kripto para birimidir. Bitcoin, Kripto Paralar─▒n ilk ├Ârne─čidir. Bitcoin’in en ├Ânemli ├Âzelli─či ise merkezi bir yere ba─čl─▒ olmamas─▒d─▒r. Bu para biriminin en g├╝zel yan─▒ ise kimseye hesap vermeyen, kendi kurallar─▒n─▒ koyan merkez bankalar─▒ taraf─▒ndan fiziksel olarak ├╝retilememesidir. K─▒saca temeli Matematik olan bir para birimidir.

S─▒n─▒rs─▒z olarak Bitcoin ├╝retilemez. Bitcoin protokolleri gere─či madenciler taraf─▒ndan yaln─▒zca 21 milyon adet Bitcoin ├╝retilebilir. Madenciler paralar─▒ bulduk├ža ┼čifrelerin k─▒r─▒lmas─▒ daha da zorla┼č─▒yor ve ├╝retilme konusu daha da zor hale geliyor. Bu nedenle 21 milyonuncu Bitcoin’in ├╝retilmesinin yakla┼č─▒k olarak 2140’l─▒ y─▒llar─▒ bulabilece─či s├Âz ediliyor.

Blok Zinciri (Blockchain)?

┼×imdi bu konu asl─▒nda biraz kar─▒┼č─▒k gelebilir ancak benim anlad─▒─č─▒m ┼čekli ile en basite indirgemeye ├žal─▒┼čaca─č─▒m. Bitcoin’de para transferleri yap─▒l─▒rken bu transferlerin tutuldu─ču bir dijital kay─▒t defteri vard─▒r. Bu kay─▒t defterine “blok” ad─▒n─▒ verelim. B├╝t├╝n transferlerin s─▒ras─▒yla tutulmas─▒na da “Blok Zinciri” yani “Blockchain” ad─▒n─▒ verelim. Bu kay─▒t defterleri a├ž─▒k kaynakl─▒ oldu─ču i├žin herkes bu verilere rahatl─▒kla ula┼čabilir. Bu kay─▒tlarda ├╝├ž adet bilgi mevcut. G├Ânderenin hesap numaras─▒, Al─▒c─▒n─▒n hesap numaras─▒ ve g├Ânderilen mebla─č.

Bu kay─▒tlar─▒n g├╝venli olmas─▒n─▒ sa─člayan konu ise a├ž─▒k kaynakl─▒ bir yap─▒ oldu─ču herkes taraf─▒ndan tutulabilmesidir. Evet herkes kay─▒t├ž─▒ olabiliyor ve bu kay─▒tlar birbirleri aras─▒nda devaml─▒ senkron oldu─ču i├žin birisi ├ž─▒k─▒p kay─▒tlarda oynama yada aldatma yapam─▒yor.

Bitcoin ba┼čl─▒─č─▒nda temeli matematik olan bir para birimi demi┼čtik. Peki bu sistem nas─▒l i┼čler? ┼×imdi ┼čunu d├╝┼č├╝nelim Ben, Ahmet’e 1 Bitcoin g├Ânderdim, bu g├Ândermeyi yapmadan evvel bir├žok ki┼čiye daha para g├Ânderdim ve ald─▒m. Benim hesab─▒mda kalan paran─▒n ne kadar oldu─čunu sistemin bana kesin ┼čekilde do─čru g├Âsterebilmesi ad─▒na hesab─▒ma gelen ve hesab─▒mdan giden b├╝t├╝n paralar─▒ hesaplayarak son sonucu bana g├Âstermesi gerekiyor. ─░┼čte bu Bitcoin sistemindeki g├╝venli matematiksel yap─▒d─▒r.

Bu sadece benim transferime bir ├Ârnekti. Ayn─▒ anda milyarlarca transferin ger├žekle┼čti─čini d├╝┼č├╝n├╝rsek bu matematik problemlerinin ayn─▒ anda ├ž├Âz├╝lmesi gerekiyor. Bu problemler “kriptografik bir hash fonksiyonu” ile ├╝retiliyor ve ├ž├Âz├╝lmeyi bekliyor. Hash konusunu k─▒saca anlat─▒rsak, ├žok kar─▒┼č─▒k ve de─či┼čik uzunluklardaki bilgileri, sabit uzunluktaki bir bilgiye d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lmesi┬á demektir.

Madencilik?

Bu olu┼čturulan (SHA-256) krptografik hash algoritmalar─▒n─▒n / problemlerinin ├ž├Âz├╝lebilmesi i├žin ├žok g├╝├žl├╝ donan─▒ma sahip bilgisayarlar gerekiyor. Normal ┼čartlarda bir SHA-256 problemi bahsetti─čimiz g├╝├žl├╝ bir bilgisayar yakla┼č─▒k 10 dakikada ├ž├Âzebilir. Yaln─▒z ayn─▒ anda milyarlarca problem ├ž├Âz├╝lmesi gerekti─či i├žin epey bir i┼člemci g├╝c├╝ gerekmekte. ─░┼čte bu problemlerin ├ž├Âz├╝lmesi i┼člemine de madencilik deniyor.

Peki neden madencilik yap─▒yoruz sorusuna en g├╝zel cevap “├Âd├╝llendirme” kelimesidir. Madencilik yaparak bahsetti─čim bloklar─▒n yani kay─▒tlar─▒n g├╝venli ┼čekilde tutulmas─▒na yard─▒mc─▒ olursan─▒z sizin ve bu i┼či yapan ki┼čilerin sayesinde yeni bitcoinler olu┼čturuluyor. Ve olu┼čturulan bitcoinler madencilerin hesaplar─▒na payla┼čt─▒r─▒l─▒yor. Burada bizleri ├╝zen olay ise i┼člemci g├╝c├╝n├╝z ne kadar ├žok olursa ├Âd├╝l kazanma kapasiteniz o kadar fazla oluyor.

Yani ne kadar i┼člemci g├╝c├╝,┬á o kadar bitcoin ├Âd├╝l kazanc─▒ da diyebiliriz.

Faydaland─▒─č─▒m i├žerik;

Bar─▒┼č ├ľzcan’─▒n “Bitcoin insanl─▒k tarihinin en ├Ânemli icad─▒ olabilir mi? Videosu”

 

1 yorumlar On Bitcoin, Blok Zinciri ve Madencilik ├╝zerine k─▒sa bilgiler

Bi Yan─▒t B─▒rak:

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒nlanmayacak.

┬ę 2006-2018 T├╝m haklar─▒ Spaksu Blog'a aittir.

Kullan─▒m ┼×artlar─▒ yerine getirilmeden hi├žbir ┼čekilde kopyala - yap─▒┼čt─▒r yap─▒lamaz, yaz─▒lar ve bilgiler kullan─▒lamaz.